Wat bedoelen we met monocultuur? Wat motiveert identitaire of nationalistische monocultuurbewegingen die hun samenleving niet pluralistisch kunnen of willen beschouwen, niet alleen in de context van Europa maar ook wereldwijd? Kunnen we positieve of zelfs emancipatorische ambities van de monocultuur situeren? Kan een cultureel homogene maatschappij ook inclusief en transformeerbaar zijn? Wat bevindt er zich in de marge van de monocultuur, en wat wordt er niet getolereerd? Wat kan de positie van kunst zijn binnen de context van de monoculturele ideologie? Of hoe zou kunst er onder de monoculturele ideologie uit kunnen zien wanneer ze tot haar logische eindpunt wordt gevoerd? 

MONOCULTURE – EUGENETICA (Verenigde Staten)

Eugenetica grant Published by Charles Scribner's Sons
Madison Grant, "The Passing of the Great Race: or, the Racial Basis of European History", 1916
Boek , 26 x 23 x 3 cm
ink, paper

Madison Grant (1865-1937) was een Amerikaanse schrijver en zoöloog die vooral bekendheid genoot met zijn werk als eugeneticus. Zijn omvangrijk boek rond ‘raciale hygiëne’, The Passing of the Great Race: or the Racial Basis of European History, wordt beschouwd als een van de meest invloedrijke boeken in de twintigste-eeuwse traditie van wetenschappelijk racisme. De ondertitel van het boek verwijst naar de sleuteltheorie die door Grant wordt gepromoot: de superioriteit van het ‘noordse ras’ en zijn verantwoordelijkheid in de menselijke ontwikkeling. In het eerste deel van het boek pleit Grant voor het behoud van Amerika als een territorium voor het ‘noordse ras’, bestaande uit 'noordse' immigranten die afstammen van Angelsaksen en andere volkeren uit Noordwest-Europa. Het tweede deel geeft een uitgebreide indeling van de drie Europese ‘rassen’: het ‘noordse’, het ‘alpiene’ en het ‘mediterrane’, middels een analyse van hun geschiedenis en fysieke en mentale kenmerken. Grant is een groot voorstander van raciale ongelijkheid en ranglijsten en gaat ervan uit dat de verworvenheden van de mediterrane beschaving uit de oudheid alleen mogelijk waren door een vermenging met ‘noordse’ volkeren. In Grants theorie wordt de laagste positie toegewezen aan de ‘alpiene’ volkeren. Een ander idee in het boek is bijvoorbeeld de segregatie van lagere, 'ongunstige rassen’ in getto's. Hij waarschuwt er ook voor dat de expansie van ‘niet-noordse rassentypes’ in het ‘noordse’ vrijheidssysteem zou leiden tot de onderwerping van de noordse gemeenschap.